امير المؤمنين ! من ترك ادب كردم ، و تو را نشناختم ، گفت : روا باشد . هر گاه ( 1 ) كه تو را كارى باشد يا تقصيرى يا حاجتى مىآى و مىخواه و التماس مىكن تا كه شوهرت باز آيد ( 2 ) ، زن گفت : جزاك اللَّه خيرا افضل ما جزى اماما عن رعيّته ، و در خبر است كه : پس ( 3 ) وفات امير المؤمنين ( 4 ) - عليه السّلام - ضرار بن عبد اللَّه الضّبىّ ( 5 ) در نزديك معاويّه شد ، گفت : ما فعل ابو تراب ؟ چه كرد ابو تراب ؟ گفت : كان عبدا للَّه دعاه فاجابه ، بنده بود » خداى را خدايش بخواند اجابت كرد . گفت : صف لي بعض اخلاقه ، بعضى اخلاق او مرا وصف كن ، گفت : مرا از اين عفو كن ، گفت : لا بد است گفت : چون ( 7 ) لا بد است بشنو : كان و اللَّه اوّل ( 8 ) من لبّى ( 9 ) و كبّر ، و افضل من تقمّص و اعتجر ( 10 ) و اكرم من ناحى ربّه و سهر ، و اعلم من قرّب و نحر ، و اجود من تصدّق بابيض و اصفر و خير من اقبل و ادبر ، بعد محمّد سيّد البشر . گفت : او نخستين كسى است كه اجابت كرد خداى را و پيغامبر ( 11 ) را در ايمان ، و فاضلتر كسى كه پيراهن ( 12 ) در پوشيد و كريمتر كس ( 13 ) كه با خداى مناجات كرد ، و عالمتر كس ( 14 ) كه نحر و قربان كرد ، و سخيتر كس ( 15 ) كه زر و سيم داد و بهتر كس ( 16 ) كه آمد و شد ( 17 ) كرد ، پس محمّد مصطفى كه بهترين خلقان است . گفت : زدني يا ضرار ، بيفزاى اى ضرار ، گفت : كان و اللَّه شديد القوى ، بعيد المدى يقول فصلا و يحكم عدلا تنفجر الحكمة من جوانبه ينطق العلم من نواحيه ، لا يطمع القوىّ في باطله و لا يؤيس الضّعيف من عدله و كان و اللَّه يجيبنا اذا سئلناه ( 18 ) ، و يلبّينا اذا دعوناه ، و كان فينا كاحدنا ، و كان مع قربه و تقرّبه الينا ، لا نكلمه هيبة ، و لا نبتديه جلالة ، و اشهد باللَّه لقد رأيته في بعض مواقفه ، و قد ارخى اللَّيل سدوله ، قابضا

--> ( 1 ) . مج ، مت ، وز ، لت ، مر : گه . ( 2 ) . مج ، مت ، وز ، لت ، مر : باز آمدن . ( 3 ) . مج ، وز ، لت : از پس ، لب : پس از ، مر : بعد از . ( 4 ) . آن على . ( 5 ) . مج ، مت ، وز ، لت ، مر : ضرار بن عبد اللَّه الضبى . ( 6 ) . وز ، آج ، لت ، مر : بنده‌اى بود . ( 7 ) . وز : چرا . ( 8 ) . مر : اولى . ( 9 ) . مج ، مت : اى ، وز : لهى ، لب ، لت : لبى ، مر : صلَّى . ( 10 ) . اساس : اعجز ، با توجه به مج تصحيح شد . ( 11 ) . همه نسخه بدلها : پيغمبر . ( 12 ) . مج ، مت ، وز ، لت ، مر : پيرهن . ( 16 - 15 - 14 - 13 ) . مج ، مت ، وز ، آج ، لب ، لت ، مر : كسى . ( 17 ) . مج ، مت ، وز ، لت ، مر : آمد شد . ( 18 ) . مج ، وز ، مت : سأل .